Dr hab. Wojciech Szuszkiewicz

Instytut Fizyki PAN

 

 

Nanotechnologia w starożytnym Egipcie

 

Powszechne zainteresowanie wszelkimi materiałami typu "nano" pojawiło się na przełomie uprzedniego i bieżącego wieku, kiedy przy pomocy szeregu często bardzo skomplikowanych metod zaczęto intensywnie wytwarzać i badać własności zarówno pojedynczych nanokryształów czy kropek kwantowych, jak i całych układów takich obiektów. Warto w tej sytuacji przypomnieć, że nieliczne przypadki stosowania technologii i procedur związanych z wytwarzaniem bądź wykorzystywaniem własnoąci wybranych nanoobiektów znane są już od stuleci (na przykład dotyczy to uzyskiwania szkła o intensywnej, rubinowej barwie). Oczywiście w minionych epokach artyści czy rzemieślnicy uzyskujący zadziwiające często efekty swoich działań nie zdawali sobie z tego sprawy z tego, że zajmują się właściwie nanotechnologią. Wyniki częściowo jeszcze nie opublikowanych badań, prowadzonych przez naukowców francuskich w ciągu dosłownie ostatnich lat przy użyciu najbardziej wyrafinowanych urządzeń pomiarowych, takich jak transmisyjny mikroskop elektronowy o wysokiej rozdzielczości czy synchrotron pozwoliły na zaskakujące odkrycie. Okazało się, że nawet uporządkowane układy samoorganizujących się kropek kwantowych nie są wcale (jak przypuszczano) wynalazkiem ostatniej dekady, bo z powodzeniem i to powszechnie stosowano je już w starożytnym Egipcie...